Αγορές εκτός ΕΕ: 2 ευρώ ανά είδος από Κυριακή

Ένα δέμα με δύο πουκάμισα, τρία πουλόβερ και ένα καπέλο, παραγγελμένο online από χώρα εκτός ΕΕ, θα πληρώσει από την Κυριακή 1 Νοεμβρίου 6 ευρώ σε νέο τέλος διεκπεραίωσης, όχι 2. Το παράδειγμα είναι επίσημο και προέρχεται από το ολλανδικό τελωνείο. Σήμερα η ΑΑΔΕ εξέδωσε την εγκύκλιο που ορίζει πώς θα εισπράττεται το τέλος στην Ελλάδα. Το τέλος αφορά κάθε εξ αποστάσεως αγορά από τρίτη χώρα, όποια κι αν είναι η αξία της.

Γιατί έξι και όχι δύο

Το τέλος δεν μετρά δέματα ούτε τεμάχια. Μετρά τις γραμμές της τελωνειακής δήλωσης. Μία γραμμή είναι μια ομάδα αγαθών με την ίδια δασμολογική ταξινόμηση και περιγραφή, και με την ίδια καταγωγή όπου αυτή απαιτείται (Κανονισμός 2026/2108, άρθρο 5). Στο δέμα του παραδείγματος, τα δύο πουκάμισα πιάνουν μία γραμμή, τα τρία πουλόβερ δεύτερη και το καπέλο τρίτη. Ο κανόνας ισχύει και αντίστροφα: αν τα πουλόβερ πρέπει να δηλωθούν με διαφορετική ταξινόμηση μεταξύ τους, οι γραμμές αυξάνονται και το ίδιο καλάθι κοστίζει περισσότερο.

Το ποσό το όρισε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με τον Κατ' Εξουσιοδότηση Κανονισμό 2026/2152, που ορίζει 2 ευρώ ανά δηλωμένο είδος από την 1η Νοεμβρίου 2026. Τον σχεδιασμό του τέλους τον είχαμε παρουσιάσει πριν από μία εβδομάδα (To Brief). Το νέο σήμερα είναι ο τρόπος που θα εφαρμοστεί στην Ελλάδα.

Τι ορίζει η ΑΑΔΕ

Την εγκύκλιο Ε.2067/2026 την υπογράφει ο διοικητής της ΑΑΔΕ, Γιώργος Πιτσιλής. Η εγκύκλιος δεν θεσπίζει νέα χρέωση· ορίζει πώς θα εισπράττεται η ενωσιακή. Το πλήρες κείμενό της δεν έχει δημοσιευθεί, οπότε όσα ακολουθούν στηρίζονται στην ανακοίνωση της ΑΑΔΕ.

Το τέλος οφείλει στο τελωνείο ο διασαφιστής, δηλαδή όποιος υποβάλλει τη δήλωση εισαγωγής, είτε για δικό του λογαριασμό είτε για λογαριασμό άλλου. Από τη στιγμή που το τελωνείο αποδεχθεί τη δήλωση, το τέλος δεν επιστρέφεται.

Το τέλος δεν έχει όριο αξίας. Ο δασμός των 3 ευρώ, που εξηγείται παρακάτω, ισχύει μόνο για αποστολές έως 150 ευρώ· τα 2 ευρώ επιβάλλονται και πάνω από αυτό το ποσό. Ο Κανονισμός 2026/2108 τα επιβάλλει σε κάθε αγαθό που πωλείται εξ αποστάσεως και εισάγεται από τρίτη χώρα. Η Επιτροπή συνδέει το τέλος με τη δουλειά που απαιτεί κάθε γραμμή: επεξεργασία δεδομένων, ανάλυση κινδύνου, ελέγχους. Ο όγκος αυτής της δουλειάς είναι μεγάλος. Το Συμβούλιο της ΕΕ καταγράφει 4,6 δισ. μικρές αποστολές ηλεκτρονικού εμπορίου το 2024, και το 91% από αυτές ήρθε από την Κίνα.

Πότε ο λογαριασμός φτάνει τα 5 ευρώ

Ο δασμός των 3 ευρώ είναι ξεχωριστή χρέωση και ισχύει ήδη από την 1η Ιουλίου. Είναι προσωρινός ως την 1η Ιουλίου 2028, υπολογίζεται κι αυτός ανά δηλωμένο είδος και αφορά μόνο αποστολές αξίας έως 150 ευρώ (Κανονισμός 2026/382). Ένα φθηνό δέμα πληρώνει και τις δύο χρεώσεις, δηλαδή 5 ευρώ για κάθε γραμμή πριν από τον ΦΠΑ. Αν το καλάθι του παραδείγματος κοστίζει κάτω από 150 ευρώ, οι τρεις γραμμές του φτάνουν τα 15 ευρώ.

Ο ΦΠΑ υπολογίζεται με δύο τρόπους. Όταν πληρώνεται στο τελωνείο κατά την εισαγωγή, οι επιβαρύνσεις της εισαγωγής μπαίνουν στη βάση πάνω στην οποία υπολογίζεται ο φόρος (Οδηγία ΦΠΑ, άρθρα 85–86), οπότε ο αγοραστής πληρώνει ΦΠΑ και πάνω στο τέλος. Ο άλλος τρόπος αφορά πωλητές που χρησιμοποιούν το IOSS, το ενωσιακό σύστημα με το οποίο ο ΦΠΑ εισπράττεται ήδη στο checkout. Σε αγορές έως 150 ευρώ μέσω IOSS, ο ΦΠΑ των αγαθών πληρώνεται μία φορά, τη στιγμή της αγοράς.

Στα πολύ φθηνά προϊόντα η επιβάρυνση είναι αναλογικά μεγάλη. Αν η πλατφόρμα περάσει ολόκληρο το τέλος στον αγοραστή, τα 2 ευρώ αντιστοιχούν στο ένα πέμπτο της τιμής ενός είδους των 10 ευρώ. Ο προηγούμενος δασμός έχει ήδη αφήσει ίχνος στα στοιχεία του ολλανδικού τελωνείου, που καταγράφουν λιγότερες δηλώσεις μικρών αποστολών. Τα στοιχεία αυτά μετρούν δηλώσεις, όχι πωλήσεις.

Ποιος θα το πληρώσει τελικά

Το ότι ο διασαφιστής πληρώνει το τελωνείο δεν σημαίνει ότι επωμίζεται και το κόστος. Πώς θα εμφανίζεται το νέο τέλος στο checkout δεν το ξέρουμε ακόμη, αφού ξεκινά την Κυριακή. Η ευρωπαϊκή πολιτική της Shein αναφέρει ότι οι εισαγωγικοί φόροι περιλαμβάνονται στο ποσό που πληρώνει ο αγοραστής, αλλά δεν αναφέρει ρητά το τέλος. Η ευρωπαϊκή οργάνωση καταναλωτών BEUC ζητά να μην υπάρξουν απρόσμενες χρεώσεις κατά την παράδοση. Ο νόμος ήδη υποχρεώνει τον έμπορο να δείχνει τη συνολική τιμή και κάθε πρόσθετο έξοδο πριν ο αγοραστής δεσμευθεί (Οδηγία 2011/83/ΕΕ, άρθρο 6).

Από την Κυριακή, το τελωνείο εισπράττει 2 ευρώ για κάθε γραμμή της δήλωσης και δεν τα επιστρέφει. Ο αγοραστής θα τα δει είτε ως ξεχωριστή χρέωση είτε μέσα στην τιμή του πουλόβερ. Την επιλογή την κάνει η πλατφόρμα· ο νόμος την υποχρεώνει μόνο να την αποκαλύψει πριν από την πληρωμή.