Απεργία σιδηροδρομικών σήμερα: ακυρώσεις σε τρένα και Προαστιακό

Αν ταξιδεύετε σήμερα, Παρασκευή 30 Οκτωβρίου, με τρένο ή Προαστιακό, ελέγξτε πρώτα το δρομολόγιό σας. Η Hellenic Train έχει ακυρώσει δεκάδες δρομολόγια λόγω 24ωρης απεργίας των σιδηροδρομικών, ανάμεσά τους τα 56 και 51 Αθήνα–Θεσσαλονίκη, και προειδοποιεί ότι μπορεί να ακολουθήσουν κι άλλες ακυρώσεις (Hellenic Train). Η σημερινή απεργία είναι η δεύτερη που προκηρύχθηκε για την ίδια μέρα. Την πρώτη, των μηχανοδηγών, δικαστήριο την έκρινε παράνομη.

Τι ακυρώνεται

Στο υπεραστικό δίκτυο, εκτός από τον άξονα Αθήνα–Θεσσαλονίκη, η εταιρεία καταχώρισε στις 23:32 της Πέμπτης ακυρώσεις στα Αθήνα–Λειανοκλάδι, Θεσσαλονίκη–Λάρισα, Θεσσαλονίκη–Σέρρες και Αλεξανδρούπολη–Ορμένιο. Στον Προαστιακό της Αθήνας κόβονται δρομολόγια στις γραμμές Πειραιάς–Κιάτο, Αθήνα–Χαλκίδα και Πειραιάς–Αεροδρόμιο σε δύο ζώνες, 07:00–11:00 και 18:00–22:00. Ακυρώσεις υπάρχουν επίσης στη Θεσσαλονίκη–Σίνδο το πρωί και στις γραμμές της Πάτρας προς Ρίο και Καμίνια (Hellenic Train, ενημερώσεις κυκλοφορίας). Μέσα σε κάθε ζώνη ακυρώνονται συγκεκριμένα δρομολόγια, όχι όλα, οπότε ο επιβάτης πρέπει να ψάξει τον αριθμό του τρένου του.

Οι δύο ζώνες συμπίπτουν με τις δύο τετράωρες στάσεις εργασίας που έχει προκηρύξει χωριστά το Σωματείο Εργαζομένων Hellenic Train. Το σωματείο αυτό εκπροσωπεί το υπόλοιπο προσωπικό, όχι τους μηχανοδηγούς, και ζητά μεταξύ άλλων συλλογική σύμβαση με αυξήσεις (ALT.gr). Λίγο πριν τα μεσάνυχτα, στις 23:57, ο κατάλογος μεγάλωσε με ολικές καταργήσεις στα Χαλκίδα–Οινόη, Κιάτο–Αίγιο και Κιάτο–Πειραιάς. Ούτε για αυτές ούτε για τις υπόλοιπες ακυρώσεις της ημέρας ανακοινώνεται λεωφορείο υποκατάστασης.

Πίσω από τις ακυρώσεις υπάρχει μια δικαστική διαμάχη. Η Πανελλήνια Ένωση Προσωπικού Έλξης (ΠΕΠΕ), το σωματείο των μηχανοδηγών, είχε προκηρύξει αρχικά 24ωρη απεργία για σήμερα και η Hellenic Train προσέφυγε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Πειραιά. Σύμφωνα με την εταιρεία, το δικαστήριο έκρινε την προκήρυξη παράνομη, επικαλούμενο τη διαδικασία ορισμού προσωπικού ασφαλείας και τα αιτήματα, και απαγόρευσε μελλοντική κινητοποίηση με το ίδιο αντικείμενο (Hellenic Train, Αθήνα 9.84). Το πλήρες κείμενο της απόφασης δεν έχει δημοσιευτεί.

Αμέσως μετά, την απεργία προκήρυξε η Πανελλήνια Ομοσπονδία Σιδηροδρομικών (ΠΟΣ), η ομοσπονδία στην οποία ανήκει η ΠΕΠΕ, ζητώντας και συνάντηση με το υπουργείο Μεταφορών για τη στελέχωση και τη συντήρηση (iefimerida). Η Hellenic Train υποστηρίζει ότι η νέα προκήρυξη παρακάμπτει τη δικαστική κρίση και επιφυλάσσεται των δικαιωμάτων της. Για τη δεύτερη απεργία δεν υπάρχει μέχρι στιγμής δικαστική απόφαση. Το δελτίο της εταιρείας δεν κατονομάζει ποιος αποφάσισε την προσφυγή.

Τι διεκδικούν οι μηχανοδηγοί; Η ΠΕΠΕ ζητά μέτρα για την ασφάλεια της κυκλοφορίας και το τροχαίο υλικό. Απαιτεί επίσης να τηρούνται τα ωράρια εργασίας και ανάπαυσης, να ανακληθούν πειθαρχικές ποινές και να σταματήσουν οι διώξεις εργαζομένων που, κατά το σωματείο, αναδεικνύουν κινδύνους (thenewspaper.gr).

Το σωματείο στηρίζει τις καταγγελίες του σε αριθμούς: 17 μήνες χωρίς ουσιαστικό διάλογο, 20 παραιτήσεις νέων μηχανοδηγών, κυκλοφορία περίπου στο 60% της κανονικής (Έθνος). Κανένας από αυτούς δεν έχει επαληθευτεί ανεξάρτητα, και τα δημοσιευμένα αποσπάσματα δεν δίνουν κατάλογο παραιτήσεων ή περίοδο σύγκρισης. Η εταιρεία, από την πλευρά της, απαντά για τη νομιμότητα της απεργίας και την ταλαιπωρία των επιβατών, χωρίς τεχνικά στοιχεία για τον στόλο ή το προσωπικό.

Υπάρχει ένα ανεξάρτητο εύρημα για τη συντήρηση, αλλά είναι παλαιότερο. Τον Αύγουστο, η Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων επέβαλε στη Hellenic Train πρόστιμα συνολικά 120.000 ευρώ για παραβάσεις στη συντήρηση των οχημάτων και στην τεκμηρίωση των εργασιών (Athens Transport, ΤΑ ΝΕΑ). Δείχνει ότι ο ρυθμιστής είχε ήδη βρει κενά στους συρμούς, χωρίς να επιβεβαιώνει από μόνο του τις σημερινές καταγγελίες. Η ίδια Αρχή δεν ανανέωσε στις αρχές Οκτωβρίου την έγκριση ασφάλειας του ΟΣΕ, που διαχειρίζεται τις γραμμές (To Brief), ένα πεδίο ευθύνης χωριστό από αυτό της εταιρείας που κινεί τα τρένα.

Τι δικαιούται ο επιβάτης

Όταν μια ακύρωση φέρνει καθυστέρηση άφιξης τουλάχιστον μίας ώρας, ο ευρωπαϊκός κανονισμός δίνει στον επιβάτη τρεις επιλογές: επιστροφή χρημάτων, επαναδρομολόγηση χωρίς χρέωση ή ταξίδι αργότερα (Κανονισμός (ΕΕ) 2021/782). Αν η εταιρεία δεν τον ενημερώσει για εναλλακτική διαδρομή μέσα σε 100 λεπτά, μπορεί υπό όρους να οργανώσει μόνος του άλλη δημόσια μεταφορά και να ζητήσει τα εύλογα έξοδα. Αν πάλι ταξιδέψει και φτάσει με καθυστέρηση, δικαιούται αποζημίωση 25% της τιμής από 60 λεπτά και 50% από δύο ώρες (Κανονισμός (ΕΕ) 2021/782), ποσό ξεχωριστό από την επιστροφή εισιτηρίου για ταξίδι που δεν έγινε. Η σημερινή ανακοίνωση της Hellenic Train δεν περιλαμβάνει ειδικό καθεστώς επιστροφών ή αλλαγών.

Η Hellenic Train έχει δημοσιεύσει ποια τρένα δεν θα κινηθούν σήμερα. Μέχρι τα ξημερώματα δεν είχε επιβεβαιώσει ποια θα κινηθούν (Hellenic Train). Όποιος δεν βρίσκει το δρομολόγιό του στον κατάλογο των ακυρώσεων δεν έχει καμία εγγύηση ότι θα γίνει.