Εργαζόμενοι αποδοκίμασαν τον επικεφαλής της Volkswagen για τις περικοπές

Πάνω από 10.000 εργαζόμενοι της Volkswagen, του μεγαλύτερου κατασκευαστή αυτοκινήτων της Ευρώπης, γιούχαραν στις 25 Αυγούστου τον διευθύνοντα σύμβουλο Όλιβερ Μπλούμε μέσα στο ιστορικό εργοστάσιο του Βόλφσμπουργκ, καθώς η διοίκηση πιέζει για νέο, βαθύτερο κύκλο περικοπών (Guardian). Το θέμα αφορά και όσους δεν οδηγούν VW: η εταιρεία που στήριξε το γερμανικό βιομηχανικό μοντέλο δοκιμάζει τώρα αν μπορεί να συρρικνωθεί χωρίς να σπάσουν οι εργασιακές ισορροπίες της.

Η σκηνή στην αίθουσα Halle 11 ήταν ανοιχτά συγκρουσιακή. Στελέχη του συνδικάτου μετάλλου IG Metall παρατάχθηκαν με πλακάτ («Ο σεβασμός δεν είναι αντικείμενο διαπραγμάτευσης»), και όταν πήρε τον λόγο ο Μπλούμε ακούστηκαν σφυρίγματα (FAZ). Η Ντανιέλα Καβάλο, επικεφαλής του κεντρικού συμβουλίου εργαζομένων, του είπε κατάμουτρα ότι η εμπιστοσύνη προς τη διοίκηση «έχει υποστεί ζημιά, όχι ακόμη ανεπανόρθωτη, αλλά ζημιά», και τον κατηγόρησε ότι δεν λέει συγκεκριμένα τι σημαίνει ο νέος περιορισμός προσωπικού για τα εργοστάσια (IGM bei VW).

Δύο φορές το «50.000», και δεν είναι το ίδιο

Στη συζήτηση για τη VW κυκλοφορούν δύο «50.000», και έχουν διαφορετικό βάρος. Το ένα είναι ήδη κλειδωμένο: η εταιρεία έχει συμφωνήσει μείωση περίπου 50.000 θέσεων στις μάρκες Volkswagen, Audi, Porsche και CARIAD έως το 2030, με πάνω από 28.000 αποχωρήσεις ήδη δεσμευμένες συμβατικά, κυρίως μέσω πρόωρων συνταξιοδοτήσεων και εθελουσίων (Der Spiegel). Το άλλο, το «έως 50.000» που ακούστηκε τώρα, είναι κάτι διαφορετικό: όχι απόφαση, αλλά «θεωρητικό μέγεθος», όπως το χαρακτήρισε ο ίδιος ο Μπλούμε, για το πόσο κόστος πρέπει να αφαιρεθεί παγκοσμίως, με περίπου τους μισούς αυτούς να πέφτουν στη Γερμανία (Detroit News).

Και ο εργαζόμενος εύλογα ρωτά: γιατί μια εταιρεία με έσοδα σχεδόν 322 δισ. ευρώ και λειτουργικό κέρδος 8,9 δισ. το 2025 (Volkswagen Group) μιλά για κατάσταση «περισσότερο από κρίσιμη»; (Tageblatt) Την ίδια χρονιά μοίρασε μέρισμα πάνω από 5 ευρώ ανά μετοχή και πλήρωσε στον Μπλούμε συνολική αμοιβή 7,42 εκατ. ευρώ (Tagesschau). Η απάντηση: η VW βγάζει λεφτά, απλώς δεν βγάζει αρκετά. Στο πρώτο εξάμηνο του 2026 το λειτουργικό της περιθώριο, δηλαδή πόσα ευρώ κέρδους μένουν ανά 100 ευρώ πωλήσεων, έπεσε στο 3,8%, όταν ο στόχος για το 2030 είναι 8%-10% (Volkswagen Group).

Η πιο σκληρή ένδειξη έρχεται από την Κίνα. Οι παραδόσεις της VW εκεί υποχώρησαν 25,9% στο εξάμηνο, και το κέρδος από τις κινεζικές κοινοπραξίες έπεσε στα 184 εκατ. ευρώ στο εξάμηνο· για ολόκληρο το 2026 η διοίκηση προβλέπει το πολύ 0,6 δισ., από 958 εκατ. το 2025, καθώς ο εγχώριος πόλεμος τιμών με πάνω από 500 νέα μοντέλα ροκανίζει τα περιθώρια (Investing.com).

Γιατί το ραντεβού της 4ης Σεπτεμβρίου είναι πραγματική μάχη

Στη Γερμανία, όμως, ο διευθύνων σύμβουλος δεν αποφασίζει μόνος. Το εποπτικό συμβούλιο της VW, το όργανο που επιβλέπει τη διοίκηση, έχει 20 μέλη μοιρασμένα στα ίσα: 10 από την πλευρά των μετόχων και 10 από τους εργαζομένους. Αυτή η συνδιοίκηση δεν είναι διακόσμηση: ο ειδικός νόμος για τη VW απαιτεί πλειοψηφία δύο τρίτων για την ίδρυση ή τη μεταφορά παραγωγικών μονάδων, οπότε οι 10 εκπρόσωποι των εργαζομένων, αν μείνουν ενωμένοι, αρκούν μόνοι τους για να μπλοκάρουν μια τέτοια απόφαση (n-tv). Το κρατίδιο της Κάτω Σαξονίας προσθέτει δικό του βάρος, με περίπου 20% των δικαιωμάτων ψήφου και δύο έδρες στο συμβούλιο (Christopher Helm). Δεν είναι βέτο σε κάθε απόλυση, είναι όμως φραγμός με δόντια: το ίδιο μπλοκ είχε ήδη κόψει τον Ιούλιο τα βασικά σημεία του σχεδίου του Μπλούμε (To Brief).

Οι θέσεις είναι πλέον καθαρές και επώνυμες. Η Καβάλο βάζει δύο κόκκινες γραμμές: όχι αναγκαστικές απολύσεις, όχι κλεισίματα εργοστασίων (Zeit). Ο περιφερειακός επικεφαλής της IG Metall, Τόρστεν Γκρέγκερ, υπενθυμίζει ότι οι εργαζόμενοι έχουν ήδη συνεισφέρει περίπου 1,5 δισ. ευρώ μέσω μειωμένου εργασιακού κόστους και ζητά προϊόντα και επενδύσεις πριν από νέο γύρο θυσίας (IG Metall). Ο πρωθυπουργός της Κάτω Σαξονίας Όλαφ Λις προειδοποιεί ανοιχτά όποιον σκέφτεται να αποδυναμώσει τη συνδιοίκηση (Deutschlandfunk). Απέναντι, ο Μπλούμε επιμένει ότι τα γερμανικά γενικά κόστη της VW είναι πάνω από 30% υψηλότερα από των ανταγωνιστών (euronext/Reuters).

Οι αγορές διαβάζουν τη σύγκρουση αλλιώς. Η μετοχή της VW έχει χάσει σχεδόν το ένα τρίτο της αξίας της από την αρχή του χρόνου, με τους αναλυτές να θέλουν σκληρότερη αναδιάρθρωση αλλά να φοβούνται ότι το θεσμικό μπλοκ θα την κάνει αργή και ακριβή (CNBC). Και το διακύβευμα ξεπερνά μια εταιρεία: η αυτοκινητοβιομηχανία στηρίζει σχεδόν 14 εκατομμύρια θέσεις εργασίας στην ΕΕ και παραμένει ο μεγαλύτερος βιομηχανικός επενδυτής σε έρευνα (ACEA).

Στις 4 Σεπτεμβρίου το εποπτικό συμβούλιο δεν θα σφραγίσει κλεισίματα εργοστασίων εκείνη τη μέρα. Θα κρίνει αν ο Μπλούμε παίρνει την εντολή να τρέξει τη βαθύτερη αναδιάρθρωση στην ιστορία της εταιρείας. Και μπροστά σε ένα ενωμένο μέτωπο εργαζομένων, συνδικάτου και Κάτω Σαξονίας, αυτή την εντολή δεν την έχει ακόμη εξασφαλισμένη.