Γεννήσεις μειώθηκαν, έλλειμμα περιορίστηκε: οι αριθμοί του 2025

Η Ελλάδα κατέγραψε το 2025 65.618 γεννήσεις, 4,2% λιγότερες από το 2024, σύμφωνα με την ετήσια ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ της 1ης Οκτωβρίου. Παρ' όλα αυτά, η απόσταση ανάμεσα σε θανάτους και γεννήσεις μίκρυνε. Ο λόγος είναι ότι πέθαναν λιγότεροι άνθρωποι, όχι ότι γεννήθηκαν περισσότερα παιδιά.

Ο λογαριασμός

Οι θάνατοι του 2025 ήταν 121.841. Όταν από αυτούς αφαιρεθούν οι γεννήσεις, μένει φυσικό έλλειμμα 56.223, έναντι 58.449 το 2024 (ΕΛΣΤΑΤ). Η χώρα κατέγραψε δηλαδή περίπου 2.200 λιγότερους «χαμένους» ανθρώπους από τη φυσική κίνηση σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά.

Η υποχώρηση αυτή οφείλεται σε ένα μόνο σκέλος της εξίσωσης. Οι θάνατοι μειώθηκαν κατά 5.075, ενώ οι γεννήσεις κατά 2.849 (ΕΛΣΤΑΤ). Οι θάνατοι έπεσαν σχεδόν δύο φορές περισσότερο από τις γεννήσεις, και αυτό αρκούσε για να βελτιωθεί το ισοζύγιο ενώ τα μαιευτήρια άδειαζαν. Το δελτίο καταγράφει τη μεταβολή, χωρίς να εξηγεί γιατί πέθαναν λιγότεροι άνθρωποι μέσα στη χρονιά.

Η βελτίωση δεν αλλάζει την κλίμακα του προβλήματος. Το 2025 αντιστοιχούσαν περίπου 186 θάνατοι σε κάθε 100 γεννήσεις (ΕΛΣΤΑΤ).

Η κλίμακα της Δυτικής Μακεδονίας

Στη Δυτική Μακεδονία η ίδια αναλογία είναι ακόμη πιο βαριά. Το 2025 καταγράφηκαν εκεί 1.294 γεννήσεις και 3.187 θάνατοι, δηλαδή 1.893 περισσότεροι θάνατοι από γεννήσεις, παρότι οι γεννήσεις αυξήθηκαν οριακά κατά 0,1% (kozan.gr). Στην περιοχή αντιστοιχούν περίπου πέντε θάνατοι σε κάθε δύο γεννήσεις. Η Φλώρινα είχε μάλιστα 7,5% περισσότερες γεννήσεις, αλλά αυτές παρέμειναν πολύ λιγότερες από τους θανάτους. Όταν ο πληθυσμός μιας περιοχής είναι ήδη γηρασμένος, ακόμη και μια καλή χρονιά στα μαιευτήρια δεν αλλάζει το πρόσημο.

Σε εθνικό επίπεδο η πτώση των γεννήσεων ήταν γενική. Τα πλήρη περιφερειακά στοιχεία που κυκλοφορούν προέρχονται ακόμη από την προσωρινή δημοσίευση του Ιουνίου, η οποία είχε δώσει 65.594 γεννήσεις, 24 λιγότερες από την τελική καταγραφή (ΕΛΣΤΑΤ, προσωρινά). Σε αυτά, οι γεννήσεις μειώθηκαν σε 12 από τις 13 Περιφέρειες, με την Αττική να έχει 1.007 λιγότερες γεννήσεις και την Κρήτη να αποτελεί τη μόνη εξαίρεση με 129 περισσότερες (TheToc).

Τι δεν μετρά το έλλειμμα

Τα 56.223 δεν δείχνουν πόσο μειώθηκε ο πληθυσμός της χώρας. Όπως διευκρινίζει ο Οικονομικός Ταχυδρόμος, το φυσικό ισοζύγιο δεν περιλαμβάνει τη μετανάστευση. Η διαφορά φάνηκε το 2024: με εκτιμώμενη καθαρή εισροή 54.135 ανθρώπων, η συνολική μείωση του μόνιμου πληθυσμού περιορίστηκε σε 3.429 άτομα (Capital). Για το 2025 δεν έχει δημοσιευθεί ακόμη αντίστοιχη εκτίμηση.

Πίσω από τη μακροχρόνια πτώση βρίσκεται η ηλικιακή δομή. Σε σύγκριση με το 2015, τα προσωρινά στοιχεία έδειχναν 12.356 λιγότερες γεννήσεις από μητέρες 30 έως 34 ετών και 7.922 λιγότερες από μητέρες 25 έως 29 ετών, αλλά 1.031 περισσότερες στις ηλικίες 40 έως 44 (ΕφΣυν). Η τεκνοποίηση μετατοπίζεται προς μεγαλύτερες ηλικίες, ενώ λιγοστεύουν και οι γυναίκες στις ηλικίες με τις περισσότερες γεννήσεις, κάτι που είχαμε περιγράψει αναλυτικά τον Σεπτέμβριο (To Brief). Τα στοιχεία δεν επιτρέπουν ακόμη να υπολογιστεί πόσο από τη φετινή πτώση οφείλεται στο ότι υπάρχουν λιγότερες γυναίκες και πόσο στο ότι κάθε γυναίκα κάνει λιγότερα παιδιά.

Τα μέτρα, χωρίς βαθμό ακόμη

Η κυβέρνηση έχει ενεργά μέτρα στο πεδίο. Η υπουργός Δόμνα Μιχαηλίδου περιέγραψε τον Σεπτέμβριο αλλαγές στα vouchers παιδικής φροντίδας, ενώ το στεγαστικό πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙ» είχε φτάσει έως τις 31 Αυγούστου τις 14.114 υπογεγραμμένες συμβάσεις δανείων, σύμφωνα με το υπουργείο. Ο αριθμός αυτός δείχνει πόσα νοικοκυριά βρήκαν σπίτι μέσω του προγράμματος, όχι πόσα παιδιά γεννήθηκαν εξαιτίας του. Δεν έχει δημοσιευθεί αξιολόγηση που να συνδέει κάποιο ελληνικό μέτρο με τις γεννήσεις του 2025, ούτε προς τα πάνω ούτε προς τα κάτω.

Το 2025 δεν γεννήθηκαν περισσότερα παιδιά, πέθαναν λιγότεροι άνθρωποι. Όποιος παρουσιάσει το μικρότερο έλλειμμα ως ένδειξη δημογραφικής ανάκαμψης ή ως αποτέλεσμα των μέτρων, κοιτάζει τη λάθος στήλη του πίνακα.