Οι ΗΠΑ ερευνούν πέντε αμερικανικά δίκτυα για κοινή αποχή

Το υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ ερευνά αν τα ABC, CBS, CNN, NBC και Fox News παραβίασαν τον αντιμονοπωλιακό νόμο Sherman (AP). Τον Σεπτέμβριο τα πέντε δίκτυα σταμάτησαν από κοινού, για λίγες ημέρες, να μοιράζονται την τηλεοπτική εικόνα από ορισμένες εκδηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ. Το έκαναν επειδή ο Λευκός Οίκος εμπόδισε το CNN να κάνει τη βάρδιά του. Το υπουργείο εξετάζει αν αυτό ήταν μποϊκοτάζ ανταγωνιστών, ενώ τα δίκτυα είχαν παρουσιάσει την παύση ως υπεράσπιση του δικαιώματος του κοινού σε ανεξάρτητη ενημέρωση.

Από τη βάρδια του CNN στο υπουργείο

Στις 18 Σεπτεμβρίου ο Τραμπ ανακοίνωσε ότι αποκλείει από τον Λευκό Οίκο τα CNN, MS NOW και Politico (New York Times). Τα τρία μέσα προσέφυγαν στα δικαστήρια επικαλούμενα την ελευθερία του Τύπου, και αυτή η σύγκρουση είναι το υπόβαθρο της σημερινής έρευνας (To Brief).

Το επεισόδιο που ερευνάται αφορά το τηλεοπτικό pool, ένα σύστημα εναλλαγής για εκδηλώσεις όπου δεν χωρούν τα συνεργεία όλων των μέσων: ένα δίκτυο κάθε φορά καταγράφει εικόνα και ήχο και τα δίνει σε όλους. Στις 21 Σεπτεμβρίου η βάρδια ανήκε στο CNN. Ο τότε πρόεδρος του pool, ο Bryan Boughton της Fox News, ενημέρωσε τα μέλη ότι δεν θα οριζόταν αντικαταστάτης. Ανακοίνωσε επίσης ότι η κοινή τηλεοπτική κάλυψη των εκδηλώσεων-βαρδιών αναστέλλεται, ενώ η υπόλοιπη κάλυψη του pool θα συνεχιζόταν (Axios).

Στις 24 Σεπτεμβρίου ο ομοσπονδιακός δικαστής Timothy Kelly διέταξε να επιστραφούν προσωρινά οι κάρτες εισόδου των τριών μέσων (δικαστική διαταγή). Την επομένη, 25 Σεπτεμβρίου, το κοινό υλικό επανήλθε (Politico).

Η διαταγή όμως δεν έλυσε τη διαφορά, γιατί η κάρτα εισόδου δεν εξασφαλίζει θέση σε μια συγκεκριμένη αποστολή. Στις 26 Σεπτεμβρίου καταγράφηκε νέο κενό σε αποστολή του CNN (AP). Η προσωρινή προστασία για τις κάρτες έχει παραταθεί ως τις 13 Οκτωβρίου, χωρίς τελική κρίση επί της ουσίας (δικαστικό μητρώο).

Στις 9 Οκτωβρίου το υπουργείο ζήτησε από τα δίκτυα επικοινωνίες και υλικό για το pool (NBC News, New York Times). Τα ίδια τα αιτήματα δεν έχουν δημοσιοποιηθεί. Την επομένη η εκπρόσωπος Έμιλι Κόβινγκτον επιβεβαίωσε την έρευνα και τόνισε ότι το υπουργείο εξετάζει αν υπήρξε παράβαση, όχι ότι τη διαπίστωσε (AP).

Η ίδια πράξη, δύο αναγνώσεις

Στην ισχυρότερη εκδοχή της, η θέση του υπουργείου ξεκινά από τη δική του διατύπωση: «ομαδικά μποϊκοτάζ μεταξύ εμπορικών ανταγωνιστών» μπορούν να παραβιάζουν τον νόμο (CNN). Το άρθρο 1 του Sherman απαγορεύει συμφωνίες επιχειρήσεων που περιορίζουν αδικαιολόγητα τον ανταγωνισμό (κείμενο νόμου). Εδώ πέντε ανταγωνιστές συμφώνησαν να μην προσφέρουν προσωρινά κάτι που κανονικά προσφέρουν. Και κατά τη νομολογία του Ανώτατου Δικαστηρίου, ο πολιτικός σκοπός δεν εξασφαλίζει αυτόματη εξαίρεση (FTC v. Superior Court Trial Lawyers Association).

Η άλλη ανάγνωση στηρίζεται στα ίδια γεγονότα. Η παύση κράτησε λίγες ημέρες, η υπόλοιπη κάλυψη συνεχίστηκε, και ο λόγος που έδωσε το pool ήταν ότι ένα μέλος του εμποδιζόταν να κάνει τη δουλειά του. Τα δικαστήρια δεν θεωρούν κάθε συντονισμένη άρνηση αυτομάτως παράνομη· εξετάζουν τις συνθήκες, την πρόσβαση στην αγορά και την επίπτωση στον ανταγωνισμό (Northwest Wholesale Stationers).

Οργανώσεις υπεράσπισης του Τύπου εκτιμούν ότι η έρευνα μπορεί να λειτουργήσει ως μέσο πίεσης ή ως τρόπος να συλλεχθούν πληροφορίες για δημοσιογραφικές αποφάσεις. Είναι εκτίμησή τους, όχι αποδεδειγμένο κίνητρο του υπουργείου. Τα ίδια τα δίκτυα έχουν πει ελάχιστα. Ως τις 11 Οκτωβρίου το ABC δήλωνε ότι δεν είχε λάβει ειδοποίηση, και τα υπόλοιπα δεν σχολίαζαν (NBC News). Το CNN και το CBS έχουν πλέον κοινό ιδιοκτήτη, αλλά η κοινή ιδιοκτησία ξεκίνησε στις 6 Οκτωβρίου, μετά την παύση (SEC). Δεν εξηγεί λοιπόν τη στάση τους τον Σεπτέμβριο.

Αυτό που λείπει: η ζημιά

Μια αντιμονοπωλιακή υπόθεση χρειάζεται συνήθως μια αγορά, κάποιον που ζημιώθηκε και μια μετρήσιμη επίπτωση. Στη δημόσια εξήγησή του, το υπουργείο δεν έχει κατονομάσει κανένα από τα τρία (CNN). Η παύση στέρησε προσωρινά από όσα μέσα χρησιμοποιούν το pool την κοινή εικόνα και τον ήχο ορισμένων εκδηλώσεων. Για την τετραήμερη παύση, όμως, δεν έχει εντοπιστεί ούτε ποσό ζημίας ούτε κάποιος που κέρδισε χρήματα.

Όσο το υπουργείο Δικαιοσύνης δεν λέει ποια αγορά βλάφτηκε και πόσο, το μόνο βεβαιωμένο στοιχείο της υπόθεσης είναι ότι πέντε ανταγωνιστές αρνήθηκαν να αφήσουν τον Λευκό Οίκο να διαλέγει ποιος από αυτούς κρατά την κοινή κάμερα.