Μακρόν στη Δαμασκό: Total και CMA CGM μαζί του

Ο Εμανουέλ Μακρόν έγινε τη Δευτέρα ο πρώτος ηγέτης της Δυτικής Ευρώπης που επισκέφθηκε τη Συρία μετά την πτώση του Μπασάρ αλ Άσαντ. Στη Δαμασκό έσφιξε το χέρι του Άχμαντ αλ Σαράα, τον οποίο η Δύση μέχρι πρότινος αντιμετώπιζε ως τζιχαντιστή. Πίσω από την τελετουργία, το Παρίσι ανοίγει τον δρόμο για την επιστροφή γαλλικών ενεργειακών και μεταφορικών κολοσσών σε μια χώρα που θα ξαναχτιστεί από το μηδέν.

Ήταν de facto αναγνώριση. Τον Μακρόν υποδέχθηκε ο Σύρος υπουργός Εξωτερικών Ασάαντ Χασάν αλ Σαϊμπάνι, και ακολούθησε η συνάντηση με τον αλ Σαράα, τον οποίο τα δυτικά πρακτορεία περιγράφουν πλέον ως «πρώην ισλαμιστή ηγέτη που κατέλαβε την εξουσία», όχι ως παρία (AP). Η γαλλική γραμμή δεν είναι λευκή επιταγή. Ο Μακρόν στήριξε μια «κυρίαρχη, ενωμένη» Συρία, αλλά έθεσε όρους: πλουραλισμό και όχι μονοπώληση της εξουσίας από μια νέα φατρία. Προειδοποίησε επίσης ρητά τη Δαμασκό να μη στείλει δυνάμεις στον Λίβανο (Al Jazeera). Ο αλ Σαράα, λέει Γάλλος αξιωματούχος, απάντησε πως δεν θα το κάνει.

Ακολούθησε το χρήμα

Η αποστολή δεν ήταν για φωτογραφία. Σύμφωνα με briefing του γαλλικού προεδρικού μεγάρου, τον Μακρόν συνόδευαν οι επικεφαλής της TotalEnergies και της CMA CGM (Khaleej Times). Η ανοικοδόμηση ήταν το κεντρικό θέμα, με στρογγυλή τράπεζα επιχειρηματιών. Εδώ φαίνεται το πραγματικό υπόστρωμα της χειραψίας.

Στην ενέργεια η επιστροφή είναι ήδη υλική. Η TotalEnergies υπέγραψε τον Μάιο 2026 μνημόνιο συνεργασίας (MoU) με τη συριακή πετρελαϊκή εταιρεία, μαζί με τη QatarEnergy και τη ConocoPhillips, για έρευνες στο θαλάσσιο οικόπεδο 3, ανοιχτά της Λαττάκειας (Rigzone, info.fr). Δεν είναι αφηρημένο «ενδιαφέρον». Είναι επανείσοδος σε συγκεκριμένο έργο, που δένει τη γαλλική παρουσία με τα κοιτάσματα αερίου της Ανατολικής Μεσογείου.

Στις μεταφορές, η CMA CGM είναι το πιο χειροπιαστό γαλλικό αποτύπωμα. Η εταιρεία κρατά τη μακροχρόνια διαχείριση του λιμανιού της Λαττάκειας, της βασικής θαλάσσιας πύλης της χώρας. Ήταν μάλιστα η μόνη μεγάλη ευρωπαϊκή εταιρεία που έμεινε επιχειρησιακά παρούσα ακόμη και υπό καθεστώς κυρώσεων (Karam Shaar). Το στοίχημα είναι απλό. Όποιος ελέγχει τη Λαττάκεια βλέπει πρώτος κάθε φορτίο και κάθε υλικό ανοικοδόμησης που μπαίνει στη Συρία. Αυτό είναι ισχύς που δεν χρειάζεται διπλωματική μετάφραση.

Το πολιτιστικό περιτύλιγμα

Η Γαλλία δεν έχει δημοσιοποιήσει κατάλογο των 23 αρχαίων αντικειμένων που επιστρέφει. Η ουσία είναι ότι λειτουργούν ως πολιτιστικό περιτύλιγμα για κάτι πολύ πιο σκληρό, τη σταδιακή άρση των κυρώσεων. Η ΕΕ είχε ήδη σηκώσει το μεγαλύτερο μέρος των οικονομικών κυρώσεων τον Μάιο 2025. Κράτησε όμως μέτρα εναντίον προσώπων του καθεστώτος Άσαντ και περιορισμούς που συνδέονται με την ασφάλεια (Jerusalem Post). Το γαλλικό ζητούμενο τώρα είναι πρακτικό: να πέσουν τα υπολειπόμενα εμπόδια, ώστε η πολιτική χειραψία να γίνει πραγματική αγορά. Το βασικό αγκάθι μένει ο αμερικανικός νόμος κυρώσεων Caesar, που παραμένει νομικά ζωντανός. Γι' αυτό οι τράπεζες φοβούνται ακόμη δευτερογενείς κυρώσεις και οι εταιρείες μπαίνουν πρώτα με μνημόνια και διαχείριση λιμανιών, όχι με βαριές επενδύσεις.

Η επίσκεψη μία ημέρα πριν τη σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα δεν είναι σύμπτωση. Ο αλ Σαράα αναμένεται στο περιθώριο της συνόδου (Turkish Minute). Δεν επιβεβαιώνεται θεσμική νατοϊκή ατζέντα για τη Συρία. Όμως η Τουρκία παραμένει ο αναντικατάστατος εξωτερικός παίκτης, με κοινά σύνορα, στρατιωτική παρουσία και μοχλό πίεσης στο κουρδικό. Έτσι εξαργυρώνει τη συριακή της χρησιμότητα μέσα στη Συμμαχία (Türkiye Today).

Εδώ μπαίνει η Ελλάδα, που στηρίζει την ασφάλειά της στον ελληνογαλλικό άξονα και είδε πρόσφατα τον συριακό στρατό να κληρονομεί βάσεις μετά την αμερικανική αποχώρηση (To Brief). Το μάθημα είναι ψυχρό. Ο άξονας με το Παρίσι δεν είναι αυτόματο αντιτουρκικό μέτωπο. Η Γαλλία θα συνομιλήσει με μια Δαμασκό που σήμερα δεν στέκεται χωρίς την Άγκυρα, γιατί προτιμά να έχει μερίδιο παρά να αφήσει τη Συρία αποκλειστικά στην τουρκική τροχιά. Ο Μακρόν δεν πήγε στη Δαμασκό για τα αγάλματα. Πήγε για το οικόπεδο 3 και τη Λαττάκεια, και τα αγάλματα ήρθαν μαζί για να το δικαιολογήσουν.