Μασκοφόροι επιτέθηκαν σε Ευρωπαίους διπλωμάτες στην Ταϊμπέχ

Στις 17 Οκτωβρίου, μασκοφόροι επιτέθηκαν σε ομάδα διπλωματών της Γαλλίας, του Βελγίου και της Πολωνίας και έριξαν στο έδαφος έναν Γάλλο δήμαρχο που τη συνόδευε. Η ομάδα είχε πάει στους ελαιώνες της Ταϊμπέχ, στη Δυτική Όχθη, για να στηρίξει τη συγκομιδή (AP). Η βία της συγκομιδής έπληττε μέχρι τώρα αγρότες και δημοσιογράφους. Αυτή τη φορά έπληξε και διπλωμάτες τριών κρατών-μελών της ΕΕ.

Την επίσκεψη τη ζήτησαν οι ίδιοι οι κάτοικοι. Κάλεσαν διπλωμάτες και άλλους επισκέπτες να μαζέψουν ελιές μαζί τους, για να δείξουν αλληλεγγύη στους ελαιοπαραγωγούς. Οι παραγωγοί αυτοί αντιμετωπίζουν επαναλαμβανόμενη βία και εμπόδια στην πρόσβαση στη γη τους. Ο δήμαρχος της Ταϊμπέχ Σουλεϊμάν Χουρίγια τοποθετεί την επίσκεψη στους ελαιώνες δυτικά του χωριού, μετά την τελετή αδελφοποίησης με γαλλικό δήμο (Al-Quds al-Arabi).

Ο αγρότης Μπασίρ Ναΐμ είπε ότι ήδη δυσκολευόταν να φτάσει στο κτήμα του, να φροντίσει τα δέντρα και να μαζέψει εγκαίρως τον καρπό. Υπολογίζει τη συνήθη παραγωγή του σε περίπου 800 λίτρα λάδι (Al Jazeera). Η μαρτυρία του περιγράφει την κατάσταση πριν από την επίθεση. Δείχνει όμως πώς λειτουργεί η πίεση: η σοδειά μιας ολόκληρης χρονιάς κρίνεται στις λίγες εβδομάδες όπου ο καρπός πρέπει να μαζευτεί.

Τι είδε η κάμερα και τι όχι

Ο Guardian ανασύνθεσε επί τόπου την αλληλουχία. Λίγο μετά τη 1 μ.μ. η ομάδα έμαθε ότι δέχονταν επίθεση άλλοι ελαιοσυλλέκτες και κινήθηκε προς τα οχήματα (Guardian). Τότε την πλησίασαν μασκοφόροι. Ο 78χρονος Μπερνάρ Μποντού, δήμαρχος της γαλλικής Αλνουά-Εϊμέρι, είπε στο γαλλικό πρακτορείο ειδήσεων AFP ότι τον έριξαν στο έδαφος και τον χτύπησαν με μεταλλικές ράβδους (Le Monde/AFP). Δεν χρειάστηκε νοσηλεία.

Τα άηχα πλάνα του Guardian δείχνουν τι έγινε πριν και μετά. Φαίνονται ο Μποντού στο έδαφος και χτυπήματα σε όχημα με σπασμένο τζάμι. Ανάμεσα στα δύο κρίσιμα πλάνα μεσολαβούν 22 δευτερόλεπτα (Guardian). Το χτύπημα δεν καταγράφεται καθαρά, άρα το βίντεο δεν ταυτοποιεί ούτε τον δράστη. Οι ράβδοι είναι η μαρτυρία του θύματος, όχι εικόνα.

Ο Μποντού δεν ήταν ο μόνος τραυματίας. Ο δήμαρχος της Ταϊμπέχ ανέφερε δύο τραυματισμένους Παλαιστινίους, ενώ οι διπλωμάτες αναφέρθηκαν ασφαλείς (The New Arab). Ανεξάρτητα επιβεβαιωμένος απολογισμός δεν έχει δημοσιοποιηθεί. Ούτε έχει εντοπιστεί δημόσια ανακοίνωση πρεσβείας για τους δύο τραυματίες. Η επίθεση σε άλλους ελαιοσυλλέκτες, που έστειλε την ομάδα στα αυτοκίνητα, ακολουθεί το μοτίβο του πρόσφατου επεισοδίου στο Αμπού Φάλαχ (To Brief). Εκεί τραυματίστηκε σοβαρά μια φωτορεπόρτερ της Washington Post.

Τρεις ισραηλινές απαντήσεις και ένα ευρωπαϊκό όριο

Η ισραηλινή αστυνομία άνοιξε έρευνα μετά τη δημοσιοποίηση του βίντεο. Δήλωσε ότι αναζητά καταθέσεις και προσπαθεί να ταυτοποιήσει υπόπτους (KAN). Ο υπουργός Εξωτερικών Γκιντόν Σάαρ καταδίκασε τη βία Ισραηλινών ταραξιών, σημείωσε όμως ότι η επίσκεψη δεν είχε συντονιστεί με τον στρατό (Ynet). Ο στρατός, από την πλευρά του, υποστηρίζει ότι δεν είχε δυνάμεις στο σημείο (Walla). Το γραφείο του Μπενιαμίν Νετανιάχου χαρακτήρισε απαράδεκτη τη βία κατά διπλωματών. Μίλησε ωστόσο για «φερόμενη» επίθεση και αμφισβήτησε αν το υλικό αποδεικνύει την αλληλουχία και την ατομική ευθύνη (Mako). Η ίδια κυβέρνηση έδωσε έτσι τρεις απαντήσεις: έρευνα, καταδίκη που μεταθέτει την ευθύνη στον μη συντονισμό, και αμφισβήτηση των γεγονότων. Αστυνομικές πηγές ισχυρίστηκαν επίσης ότι οι αντιπροσωπείες δεν είχαν ακόμη συνεργαστεί, κάτι που δεν έχει επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα.

Στις 18 Οκτωβρίου η ΕΕ καταδίκασε τη βία εποίκων, μαζί και την επίθεση στους διπλωμάτες. Ζήτησε πλήρη λογοδοσία, πρόληψη νέας βίας κατά Παλαιστινίων στη συγκομιδή και τέλος στην επέκταση των εποικισμών (Reuters). Ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Ζαν-Νοέλ Μπαρό ζήτησε να συλληφθούν και να δικαστούν οι υπεύθυνοι (RFI). Ο Βέλγος ομόλογός του Μαξίμ Πρεβό ανέφερε ότι στην ομάδα ήταν ο Βέλγος γενικός πρόξενος και ότι βελγικό όχημα υπέστη ζημιά. Δεσμεύτηκε επίσης να πιέσει για κυρώσεις της ΕΕ (Πρεβό). Το πολωνικό ΥΠΕΞ καταδίκασε την επίθεση και ζήτησε ταυτοποίηση των δραστών και λογοδοσία (ΥΠΕΞ Πολωνίας, Do Rzeczy). Δεν ανακοίνωσε όμως κανένα νέο μέτρο.

Εκεί σταματά η ευρωπαϊκή ισχύς. Για μια καταδίκη αρκεί μια ανακοίνωση. Μια κύρωση στην κοινή εξωτερική πολιτική απαιτεί κατά κανόνα ομοφωνία και των 27, άρα και της Αθήνας (άρθρο 31 ΣΕΕ). Η δέσμευση Πρεβό παραμένει πολιτικό αίτημα και όχι μέτρο σε ισχύ.

Ως τις 18 Οκτωβρίου, ισραηλινά μέσα ανέφεραν ότι δεν είχε γίνει καμία σύλληψη (Ynet). Οι κάτοικοι της Ταϊμπέχ είχαν καλέσει τους διπλωμάτες στα δέντρα τους ακριβώς επειδή μαζεύουν τις ελιές τους υπό τη σκιά αυτής της βίας. Η επίθεση στους καλεσμένους τους είχε αποδώσει ως εκείνη τη μέρα μία έρευνα και κανένα όνομα.