Παραίτηση της πρέσβειρας Γκίλφοϊλ ζήτησε ο Λευκός Οίκος

Στις 12 Οκτωβρίου ο Ντόναλντ Τραμπ ρωτήθηκε αν θα απομακρύνει την πρέσβειρα των ΗΠΑ στην Αθήνα, Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, και απάντησε: «Το εξετάζουμε. Δεν είμαστε ευχαριστημένοι» (ΕΡΤ). Την επομένη, η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Κέιτι Ζακάρια δήλωσε ότι ζητήθηκε από τη Γκίλφοϊλ να παραιτηθεί (PBS). Παραίτηση δεν έχει ακόμη επιβεβαιωθεί, και οι καταγγελίες για τα οικονομικά και τις επαφές της που προηγήθηκαν παραμένουν αμφισβητούμενες.

Η Ζακάρια μίλησε στην πρώτη της ενημέρωση Τύπου, απαντώντας σε ερώτηση δημοσιογράφου: «Ζητήσαμε από την πρέσβειρα Γκίλφοϊλ να παραιτηθεί. Υπήρξε υπέροχο στήριγμα για την ομάδα και της ευχόμαστε τα καλύτερα» (Politico). Η αλλαγή είναι ποιοτική. Ως χθες η απομάκρυνση εμφανιζόταν ως σενάριο που στηριζόταν σε ανώνυμες πηγές (To Brief). Σήμερα υπάρχει επώνυμη δήλωση από το βήμα του Λευκού Οίκου, την οποία το Politico αποδίδει στον ίδιο τον πρόεδρο.

Αιτιολογία δεν δόθηκε. Όταν ζητήθηκαν λεπτομέρειες, ο Λευκός Οίκος παρέπεμψε απλώς στη δήλωση της εκπροσώπου (CNBC). Η χρονική αλληλουχία δένει το αίτημα με τις καταγγελίες των τελευταίων ημερών, δεν δείχνει όμως ποια από αυτές θεώρησε βάσιμη η κυβέρνηση.

Το AP σημείωνε ότι, τη στιγμή του ρεπορτάζ, δεν ήταν σαφές αν η Γκίλφοϊλ είχε υποβάλει παραίτηση (AP μέσω WSLS), ενώ ούτε ημερομηνία αποχώρησης ούτε προσωρινός επικεφαλής έχουν ανακοινωθεί. Το αίτημα δεν κενώνει αυτομάτως τη θέση. Η Σύμβαση της Βιέννης προβλέπει επιτετραμμένο (διπλωμάτη που διευθύνει προσωρινά την πρεσβεία) μόνο όταν η θέση του επικεφαλής μείνει κενή ή εκείνος αδυνατεί να υπηρετήσει (Σύμβαση της Βιέννης).

Δύο φάκελοι, δύο εκδοχές

Ο πρώτος φάκελος αφορά τον Έρικ Ντίτερς, δωρητή του Τραμπ. Κατά τη Wall Street Journal, σε μηνύματα της 3ης Ιουλίου 2025 η Γκίλφοϊλ του ζήτησε 100.000 δολάρια για να εξοφλήσει λογαριασμό πιστωτικής κάρτας American Express, προσφέροντας ως αντάλλαγμα πρόσβαση σε κυβερνητικά πρόσωπα (WSJ). Η ημερομηνία έχει βάρος: ο διορισμός της δεν είχε ακόμη επικυρωθεί.

Η πλευρά της δίνει αντίθετη εικόνα. Οι δικηγόροι της αμφισβητούν τη γνησιότητα των μηνυμάτων και υποστηρίζουν ότι ο Ντίτερς τής χρωστά περίπου 150.000 δολάρια για παλαιότερες ομιλίες και υπηρεσίες (Το Βήμα). Εκείνος λέει ότι δεν πλήρωσε τίποτα και αρνείται κάθε οφειλή (The Hill). Το υλικό προέρχεται από την πλευρά του καταγγέλλοντα, και η αναδημοσίευσή του σε πολλά μέσα δεν το επιβεβαιώνει ανεξάρτητα· τα πλήρη μηνύματα και τα παραστατικά δεν έχουν δημοσιοποιηθεί.

Ο δεύτερος φάκελος αφορά επαφές. Καταγγέλλεται ότι ο Ελληνοαμερικανός λομπίστας Χρήστος Μαραφάτσος είχε πρόσβαση σε διπλωματικές συναντήσεις, ότι προωθήθηκε η κατασκευαστική AKTOR και ότι χρησιμοποιήθηκαν ιδιωτικές πτήσεις (WSJ). Η πρεσβεία και η εταιρεία αρνούνται αθέμιτη πρακτική. Για τις πτήσεις, οι δικηγόροι λένε ότι τηρήθηκαν οι οδηγίες του αμερικανικού ΥΠΕΞ (Στέιτ Ντιπάρτμεντ), χωρίς να δημοσιοποιούν τις εγκρίσεις ανά πτήση.

Επίσημο πόρισμα δεν υπάρχει. Ανώνυμος Αμερικανός αξιωματούχος είπε στο AP ότι ο γενικός επιθεωρητής, ο εσωτερικός ελεγκτής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, εξετάζει τους ισχυρισμούς, δεν γνώριζε όμως αν έχει ανοίξει τυπική έρευνα (AP μέσω ABC7).

Στο Κογκρέσο κινούνται δύο Δημοκρατικοί βουλευτές. Ο Γκρέγκορι Μικς ζήτησε στοιχεία από τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο έως τις 15 Οκτωβρίου (επιστολή Μικς), και ο Ρόμπερτ Γκαρσία από την ίδια τη Γκίλφοϊλ έως τις 22 Οκτωβρίου (επιστολή Γκαρσία). Οι επιστολές είναι αιτήματα, όχι διαπιστώσεις παράβασης.

Η θέση της Αθήνας

Νωρίτερα την ίδια ημέρα, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης είχε πει στη Ναυτεμπορική TV ότι, σύμφωνα με την ενημέρωση του ελληνικού ΥΠΕΞ, «δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή σχετικό αίτημα ούτε έχει συζητηθεί κάτι με τις ελληνικές αρχές» (Voria). Το ρεπορτάζ για τη δήλωσή του δημοσιεύτηκε περίπου δύο ώρες πριν από την πρώτη ελληνική αναφορά στην ανακοίνωση του Λευκού Οίκου (TheTOC). Πρόκειται για ώρες δημοσίευσης, όχι επαληθευμένες ώρες των ίδιων των δηλώσεων.

Οι δύο δηλώσεις δεν συγκρούονται. Ο Μαρινάκης μίλησε για αίτημα προς την ελληνική πλευρά· ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε αίτημα προς τη δική του πρέσβειρα. Η Ουάσιγκτον δεν χρειάζεται την Αθήνα για να ανακαλέσει δικό της διπλωμάτη, και κατά την ίδια Σύμβαση ο τυπικός ρόλος της Ελλάδας αρχίζει με τον διάδοχο, για τον οποίο απαιτείται η συναίνεση της χώρας υποδοχής. Η απόφαση για το πρόσωπο που εκπροσωπεί τις ΗΠΑ στην Αθήνα λήφθηκε, όπως πάντα, μονομερώς στην Ουάσιγκτον.

Το επόμενο γεγονός που θα κρίνει την υπόθεση είναι συγκεκριμένο: είτε η Γκίλφοϊλ υποβάλει παραίτηση και η Ουάσιγκτον γνωστοποιήσει τη λήξη των καθηκόντων της, είτε ο γενικός επιθεωρητής ανακοινώσει τυπική έρευνα ή ευρήματα. Ως τότε, ο Λευκός Οίκος έχει πει ότι θέλει να φύγει, δεν έχει πει γιατί, και η ίδια δεν έχει πει αν φεύγει.