Μετακίνηση αναισθησιολόγου στη Λήμνο, οκτώ χειρουργεία μαστού στον αέρα

Το χειρουργικό πρόγραμμα του Σεπτεμβρίου στο Κέντρο Ημερήσιας Νοσηλείας «Νίκος Κούρκουλος» του ογκολογικού «Άγιος Σάββας» είχε 12 επεμβάσεις γυναικών με καρκίνο του μαστού. Μετά τη μετακίνηση ενός αναισθησιολόγου στη Λήμνο μπορούν να γίνουν μόνο οι τέσσερις, και οι υπόλοιπες οκτώ ασθενείς μένουν εκτός προγράμματος, σύμφωνα με καταγγελία της προέδρου των εργαζομένων και χωρίς προς το παρόν δεύτερη δημόσια πηγή να την επιβεβαιώνει (Εφ.Συν.). Το νούμερο αποτυπώνει ένα μοτίβο που η ίδια η Ευρωπαϊκή Εταιρεία Αναισθησιολογίας τεκμηριώνει ως το κύριο στενό σημείο της χειρουργικής δυναμικότητας: μια αίθουσα δεν χειρουργεί μόνη της (ESAIC).

Γιατί φτάνει ένας γιατρός για να παγώσει ένα πρόγραμμα

Ένα χειρουργείο δεν είναι δωμάτιο, είναι αλυσίδα που πρέπει να δουλεύει ολόκληρη την ίδια στιγμή: χειρουργός, αναισθησιολόγος, νοσηλευτές, εξοπλισμός, ανάνηψη. Η πιο απλή εικόνα είναι ένα αεροπλάνο στην πίστα. Μπορεί να έχεις το αεροσκάφος, την πύλη και τους επιβάτες· χωρίς πιλότο, η πτήση δεν «δυσκολεύει», απλώς δεν γίνεται.

Ο αναισθησιολόγος είναι εδώ ο πιλότος. Δεν «κοιμίζει» απλώς την ασθενή στην αρχή· κάνει προεγχειρητική εκτίμηση, επιλέγει την αναισθησία, παρακολουθεί αναπνοή, κυκλοφορία και οξυγόνωση σε όλη τη διάρκεια της πράξης και εγγυάται την ασφαλή ανάνηψη (OpenAnesthesia, Coronis Health). Δεσμεύεται για ολόκληρο το επεισόδιο φροντίδας. Όταν φύγει ένας από το πρόγραμμα, το νοσοκομείο δεν χάνει «ένα άτομο»· χάνει μια ολόκληρη γραμμή παραγωγής χειρουργείων. Λιγότεροι αναισθησιολόγοι σημαίνει λιγότερες αίθουσες που μπορούν να λειτουργήσουν ταυτόχρονα με ασφάλεια, ακόμη και για τα ημερήσια χειρουργεία μαστού, που όσο σύντομη κι αν είναι η νοσηλεία απαιτούν πλήρη αναισθησιολογικό σχεδιασμό και ασφαλή κριτήρια εξόδου (PMC).

Εδώ ακριβώς κρίνεται η ιστορία. Τον Ιανουάριο του 2026 ο «Άγιος Σάββας» εγκαινίασε την επέκταση των χειρουργείων του σε 11 αίθουσες από 5, τρεις εκ των οποίων στο «Νίκος Κούρκουλος» (Πρωθυπουργός, Υπ. Υγείας). Όμως οι τοίχοι δεν χειρουργούν· το κάνουν οι άνθρωποι. Έντεκα αίθουσες εγκαινιάστηκαν, οκτώ στις δώδεκα επεμβάσεις έμειναν ακάλυπτες κατά τους εργαζόμενους, και κανένας δημόσιος πίνακας δεν δείχνει πόσα χέρια αναισθησιολόγων έμειναν πίσω για να τις κρατήσουν όρθιες. Η ίδια εικόνα επαναλαμβάνεται σε όλη την Ευρώπη: στην Αγγλία, το Royal College of Anaesthetists υπολογίζει ότι αν καλυπτόταν το έλλειμμα σχεδόν 1.800 αναισθησιολόγων θα γίνονταν 1,3 εκατομμύρια επιπλέον επεμβάσεις τον χρόνο (RCoA).

Το κενό μετακομίζει, δεν εξαφανίζεται

Το κενό στη Λήμνο ήταν αληθινό. Τον Μάρτιο του 2026, μετά τη μετάθεση του ενός από τους δύο αναισθησιολόγους στην Αθήνα, στο νησί είχε μείνει μία και μοναδική μόνιμη αναισθησιολόγος (Limnos FM 100). Τον Μάιο, ύστερα από ατύχημα της ίδιας γιατρού, το νοσοκομείο έμεινε χωρίς κανέναν, και το σύστημα μπάλωνε το κενό με διαδοχικές δεκαήμερες μετακινήσεις γιατρών από άλλα νοσοκομεία (Iatropedia, ProtoThema). Στις 17 Αυγούστου το ίδιο το Νοσοκομείο Λήμνου επιβεβαίωσε ότι ο αναισθησιολόγος Μιχάλης Σκοπελίτης ανέλαβε καθήκοντα εκεί (Νοσοκομείο Λήμνου).

Λύνεις έτσι το ένα υποστελεχωμένο νοσοκομείο δημιουργώντας πρόβλημα σε ένα άλλο, γιατί η δεξαμενή αναισθησιολόγων είναι τόσο ρηχή που δεν σηκώνει δύο ανάγκες ταυτόχρονα. Δεν είναι μεμονωμένο: η ΠΟΕΔΗΝ καταγράφει νοσοκομεία όπου αίθουσες μένουν κλειστές ακριβώς επειδή λείπει αναισθησιολόγος (ΠΟΕΔΗΝ).

Η ίδια η υπουργική απόφαση της 6ης Αυγούστου, που φέρεται να διατάσσει τη μετακίνηση, δεν εντοπίστηκε δημόσια σε Διαύγεια ή ΦΕΚ. Ούτε υπάρχει δημόσια απάντηση από το Υπουργείο Υγείας ή τις υγειονομικές περιφέρειες για το αν και πότε θα υπάρξει αντικατάσταση. Δεν υπάρχει δημόσιο έγγραφο που να δείχνει ποιος αντικατέστησε ποιον. Ούτε τι ειπώθηκε στις οκτώ.

Και υπάρχει ένα ρολόι που δεν σταματά. Για τον πρώιμο καρκίνο του μαστού, οι ευρωπαϊκές συστάσεις AGO μιλούν για έναρξη θεραπείας μέσα σε οκτώ εβδομάδες από τη διάγνωση, ενώ οι Αμερικανοί χειρουργοί μαστού χρησιμοποιούν ως δείκτη ποιότητας τις 60 ημέρες (AGO, ASBrS). Δύο ερωτήματα μένουν αναπάντητα: ποιος θα αναισθητοποιήσει τις οκτώ γυναίκες, και πότε. Όσο δεν δίνεται απάντηση, μετρά ο βιολογικός χρόνος.