Αποσύρθηκε διάταξη για ταχύτερες κατασχέσεις σε ρυθμισμένα δάνεια

Η κυβέρνηση απέσυρε στις 30 Οκτωβρίου το άρθρο 23 του νομοσχεδίου για το ιδιωτικό χρέος. Την απόσυρση ανακοίνωσε ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Δημήτρης Μαρκόπουλος στην Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής (Euro2day, Business Daily). Η διάταξη θα έκανε την υπογεγραμμένη διμερή ρύθμιση δανείου εκτελεστό τίτλο, δηλαδή έγγραφο πάνω στο οποίο μπορεί να στηριχθεί κατάσχεση. Αν ο οφειλέτης αθετούσε τη ρύθμιση, ο πιστωτής θα μπορούσε να ξεκινήσει αναγκαστική εκτέλεση χωρίς να εκδώσει πρώτα διαταγή πληρωμής (in.gr). Για όποιον έχει κλείσει συμφωνία με τράπεζα ή με servicer (εταιρεία που διαχειρίζεται δάνεια για λογαριασμό του κατόχου τους), αυτό θα σήμαινε ένα δικονομικό στάδιο λιγότερο ανάμεσα στην καθυστέρηση και την κατάσχεση.

Το νομοσχέδιο κατατέθηκε στις 26 Οκτωβρίου και η Επιτροπή άρχισε να το επεξεργάζεται στις 29 του μήνα (Βουλή). Την ίδια μέρα η Συντονιστική Επιτροπή των Δικηγορικών Συλλόγων ζήτησε να αποσυρθεί το άρθρο (Financial Report). Στις 30 Οκτωβρίου την απόσυρση ζήτησε και ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης (ΕΡΤ). Την ίδια μέρα ο Μαρκόπουλος δήλωσε «αποσύρουμε το άρθρο 23». Είπε ότι εξακολουθεί να θεωρεί τη διάταξη ορθή και κάλεσε την αντιπολίτευση να ψηφίσει τα υπόλοιπα άρθρα (υπουργείο).

Από την αθέτηση ως την ανακοπή

Σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, ο πιστωτής θα μπορούσε να καταγγείλει τη ρύθμιση όταν οι καθυστερούμενες πληρωμές ξεπερνούσαν συνολικά το ποσό τριών δόσεων. Με δόση 300 ευρώ, για παράδειγμα, αρκούσαν οφειλές πάνω από 900 ευρώ, χωρίς να χρειάζεται οι απλήρωτες δόσεις να είναι διαδοχικές (Ναυτεμπορική, BankingNews). Με την καταγγελία θα αναβίωνε η αρχική οφειλή, αφού αφαιρεθούν όσα είχαν ήδη πληρωθεί. Από το ίδιο το κείμενο της διάταξης δεν έχει επιβεβαιωθεί αν προβλεπόταν ειδοποίηση ή προθεσμία για να καλυφθεί η καθυστέρηση.

Σήμερα, όταν μια ρύθμιση αθετείται, ο πιστωτής χρειάζεται χωριστό τίτλο, συνήθως διαταγή πληρωμής. Από το 2026 τη διαταγή την εκδίδει ορισμένος δικηγόρος χωρίς να ακούσει πρώτα τον οφειλέτη. Ο οφειλέτης όμως μπορεί στη συνέχεια να την προσβάλει με ειδική ανακοπή (ΔΣ Πειραιά). Έτσι έχει μια ευκαιρία να αμφισβητήσει το ποσό πριν αρχίσει η εκτέλεση.

Το άρθρο 23 θα παρέκαμπτε αυτό ακριβώς το στάδιο. Θα έμενε η ανακοπή κατά της εκτέλεσης (άρθρο 933 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας). Η ανακοπή αυτή όμως δεν σταματά από μόνη της την κατάσχεση· για να ανασταλεί η εκτέλεση χρειάζεται ξεχωριστή αίτηση στο δικαστήριο (Εφετείο Πειραιώς). Όπως το έθεσε ο πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών Ανδρέας Κουτσόλαμπρος, ο οφειλέτης θα καλούνταν να αντιδράσει όταν θα είχε ήδη φτάσει η κατάσχεση (CNN Greece).

Ποιος κερδίζει χρόνο, ποιος σηκώνει το βάρος

Πηγές του υπουργείου υποστήριξαν ότι ο τίτλος προϋπέθετε συμφωνία με την υπογραφή του οφειλέτη και ότι κανένας servicer δεν αποκτούσε μονομερώς τέτοια εξουσία. Κατά τις ίδιες πηγές, η ταχύτερη διαδικασία θα γλίτωνε καθυστερήσεις, έξοδα και τόκους (Banks.com.gr). Ανεξάρτητη μέτρηση του χρόνου ή του κόστους που θα εξοικονομούνταν δεν έχει παρουσιαστεί. Οι δικηγόροι απάντησαν ότι μια ιδιωτική σύμβαση θα γινόταν τίτλος χωρίς σαφή πιστοποίηση του υπολοίπου που μένει μετά τις πληρωμές. Επισήμαναν επίσης ότι ο οφειλέτης υπογράφει τη ρύθμιση από αδύναμη διαπραγματευτική θέση (in.gr).

Από τα λιγότερα βήματα θα ωφελούνταν ο κάτοχος της απαίτησης, δηλαδή η τράπεζα αν κρατά ακόμη το δάνειο ή το fund που το αγόρασε. Ο servicer απλώς διαχειρίζεται το δάνειο για λογαριασμό του κατόχου (Το Βήμα). Το βάρος να αμφισβητήσουν εγκαίρως το ποσό θα περνούσε στον οφειλέτη και στον εγγυητή.

Οι servicers δεν εμφανίστηκαν στην ακρόαση φορέων της 30ής Οκτωβρίου, αν και είχαν προσκληθεί, και ο Μαρκόπουλος χαρακτήρισε την απουσία τους «ατόπημα» (υπουργείο). Η Ένωση των εταιρειών, σε επιστολή που επικαλείται το Euro2day, υποστηρίζει ότι ειδοποιήθηκε στις 09:04, λιγότερο από μία ώρα πριν από την ακρόαση (Euro2day). Ο πρόεδρος και ο αντιπρόεδρός της βρίσκονταν στο εξωτερικό.

Η αναδίπλωση της κυβέρνησης αφορά μόνο το άρθρο 23. Το υπόλοιπο νομοσχέδιο προχωρά, με όριο προκαταβολής 15% στις διμερείς ρυθμίσεις, υποχρεώσεις ενημέρωσης των οφειλετών και πρόστιμα έως 500.000 ευρώ (υπουργείο). Στο ίδιο νομοσχέδιο περιλαμβάνονται και οι έως 120 δόσεις για παλιά χρέη προς την Εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία (To Brief). Η Επιτροπή συνεδριάζει ξανά στις 3 Νοεμβρίου στις 10:00 (Βουλή). Η διάταξη που αποσύρθηκε δεν οδηγούσε σε αυτόματο πλειστηριασμό. Μετέθετε όμως τη στιγμή που ο οφειλέτης μπορεί να αμφισβητήσει το χρέος του: από πριν αρχίσει η εκτέλεση σε μετά την κατάσχεση.